De tweede spreker op het seminar ‘Are you ready to publish?’, georganiseerd door TU Delft Library, was a ‘local hero’: Pieter Jan Stappers, hoogleraar bij de faculteit Industrieel Ontwerpen. In zijn uitstekende presentatie legde hij uit hoe reviewers naar je artikel zullen kijken. Hoe steek je boven het maaiveld uit? Enkele van zijn highlights vind je hieronder.

Door Aad van de Wijngaart

De eerste regel is: volg de regels! Als je een paper inzendt, dan moet je het format volgen dat daarvoor is aangegeven. En dat is eigenlijk goed nieuws, want dan kun je je meteen focussen op de inhoud van je verhaal.

De tweede, en meest fundamentele, regel is: zeg wat je doet en doe wat je zegt! Stel jezelf voor in de positie van de lezer, want die moet je gaan overtuigen.

Dit betekent dat je veel aandacht moet besteden aan de eerste indruk die je artikel gaat maken. Je titel moet de aandacht vestigen op je werk, terwijl de abstract wat meer weggeeft over de inhoud, inclusief je voornaamste conclusies. Denk eraan, een wetenschappelijk artikel is geen detectiveboek. En het is ook geen vakantieverhaal: besteed niet meer ruimte dan nodig is aan alles wat je hebt gedaan voor het onderzoek.


Pieter Jan Stappers

Realiseer je dat alleen beginners artikelen van begin tot eind lezen. Professionals, en vooral reviewers, zien voortdurend een stortvloed van artikelen op zich afkomen. Daarom zweven ze erboven als haviken, loerend op smakelijke prooi. Een wetenschapper zal misschien drie seconden naar de titel kijken, om te bepalen of het relevant is, en dan dertig seconden naar de abstract: ziet hij iets nieuws? Als het antwoord nee is, gaat hij door naar het volgende artikel.

En dan is er de categorie lezers die zichzelf andere vragen stelt. Ken ik de auteur? Citeert hij mij, of mensen die ik vertrouw? Deze attitude is een van de sociale fenomenen waar beginnende auteurs mee worden geconfronteerd.

Een ander aspect dat vaak over het hoofd wordt gezien zijn de afbeeldingen. Vooral tegenwoordig zijn plaatjes vaak het eerste waar veel mensen naar kijken. Maak daar gebruik van! Plaatjes en grafieken kunnen werken als haakjes waarmee je mensen je artikel in trekt. Het is dus duidelijk dat je ze heel zorgvuldig moet uitkiezen: ze moeten de inhoud, en vooral je hoofdpunten, krachtig ondersteunen. Je kunt de afbeeldingen al selecteren voordat je met schrijven begint.

En vergeet de bijschriften niet. Goede bijschriften vertellen waarom je naar het plaatje moet kijken. Verwacht niet dat mensen zelf het belang van iets inzien: zeg het ze gewoon!

Stappers presenteerde nog veel meer tips en inzichten. Maar hij haastte zich om er een andere basisregel van het schrijven aan toe te voegen. Die luidt: schrijf! Wees niet bang om gewoon te beginnen. Maar als je klaar bent, ga dan meteen aan het reviseren, want je wilt dat jouw werk er straks uitspringt.