Categorie archief: Tentoonstelling

Tentoonstelling over Granpré Molière in de vitrine van de bibliotheek van Bouwkunde

door Ad Bercht

Waarom deze tentoonstelling?

Om in staat te zijn hun studie te kunnen voortzetten, werden studenten in Delft tijdens de Tweede Wereldoorlog door de Duitse bezetter gedwongen een loyaliteitsverklaring te ondertekenen. Studenten die weigerden de verklaring te ondertekenen liepen het risico naar Duitsland te worden gestuurd voor gedwongen tewerkstelling (de “Arbeitseinsatz”). Één van de studenten die Moliere-002weigerden te tekenen, leefde met zijn ouders in Wassenaar. Maar tijdens de oorlogsjaren was hij elders ondergedoken. Toen hij na de oorlog naar het huis van zijn ouders terugkeerde, vond hij daar de brieven over bouwkunst van de hand van Granpré Molière, hoogleraar aan de Technische Universiteit Delft die toen nog de Technische Hogeschool werd genoemd. Granpré Molière, die ook in Wassenaar woonde, bedoelde deze lesbrieven als een schriftelijke cursus. Ze verkeerden echter in een slechte conditie. Daarom werden ze overgetypt door de zus van de bouwkunde student. Onlangs werden de brieven geschonken aan onze bibliotheek, de directe aanleiding voor deze tentoonstelling. De TU Delft Library is ook in het bezit van een originele set met de brieven.

Wie was Granpré Molière?

Marinus Jan Granpré Molière (1883-1972) studeerde bouwkunde in Delft. In 1924 werd hij benoemd tot hoogleraar aan die faculteit waar hij bouwkunde en stedenbouw doceerde. Tegelijkertijd had hij ook zijn eigen architectenbureau. Granpré Molière was een man met traditionele ideeën. Gebouwen zouden een duidelijk te herkennen, eenvoudige vorm moeten hebben gebaseerd op universele en zelfs “eeuwige” normen. Schoonheid was  een belangrijk begrip in zijn denken en onderwijs. Religie, en dan vooral zijn bekering tot het katholicisme, beïnvloedde verder zijn ideeën. Het culturele klimaat aan de faculteit Bouwkunde was in deze jaren nog erg conservatief en Granpré Molière speelde een centrale en invloedrijke rol in het architectuurdebat.  Zijn theorieën  vormden de basis voor een stroming in de bouwkunst die bekend werd als de Delftse School. Van zijn ontwerpen is vooral de tuinstad Vreewijk in Rotterdam bekend. Andere projecten waren het stadhuis van Renkum en zijn masterplan voor dorpen in de Noordoostpolder. Na de oorlog was hij betrokken bij de reconstructie van de stad Groningen.

Één van Granpré Molière’s bewonderaars was de traditionalistische architect Johannes Fake Berghoef. Samen met andere studenten vormde hij de Bouwkundige Studiekring. Granpré Molière was hiervan de voorzitter. Ontmoetingen vonden in zijn huis plaats. Later nam Berghoef de functie van voorzitter over.
Na de oorlog vielen eens hoog gewaarde figuren als Granpré Molière en Berghoef uit de gratie bij de studenten vanwege hun traditionele ideeën.

De Groep van Delft

Het conservatieve klimaat in Delft liet geen ruimte over voor andere opvattingen over bouwkunst. Dat leidde in de jaren voor de Tweede Wereldoorlog bij een aantal studenten tot gevoelens van onvrede. Zo vormde zich rond de student Jan Albarda een groep met gelijkgestemden. Zij wilden meer aandacht voor andere houdingen en opvattingen binnen de bouwkunst. In 1933 hield één van de leden van de groep een voordracht waarbij opgeroepen werd tot het bewandelen van nieuwe wegen, weg van het traditionalisme. Dit manifestachtige optreden was de laatst bekende activiteit van de groep.

Enige tijd geleden werd een boek geschreven over deze kortlevende beweging, Jan Albarda en de Groep van Delft: moderniteit in een behoudende omgeving. Zie voor meer informatie over De Groep ook het artikel dat in Delta werd gepubliceerd.

Moliere-005

Slow Fashion

door Jet Manrho

Altijd heb ik gedacht dat modeontwerpers vooruitstrevende trendsetters zijn. Als ik aan haute couture denk, zie ik modellen op een catwalk die zelfverzekerd de meest futuristische creaties tonen. Terwijl liefhebbers verheerlijkt toekijken, alsof er een doos bonbonnetjes aan hen gepresenteerd wordt, waaruit ze straks eentje mogen kiezen.

Echter, de getoonde schoonheid is niet meer puur en natuurlijk: achter de toonbank van de kledingindustrie liggen vervuilende ingrediënten en de kassa slaat vooral oneerlijke handel aan.

In 1989 richtte de Italiaan Carlo Petrini de beweging Slow Food op en koos de slak als symbool. Hij veroorzaakte een culinaire revolutie. Koken met vergeten groenten, geteeld op een akker om de hoek. Maar ook het vlees werd een lokaal product. Traditionele recepten werden vernieuwd. Topkoks gingen nog een stapje verder en begonnen te experimenteren met buitensporige recepten gemaakt van lokale producten, vers van het land. De kok en de boer kennen elkaar: de vraag bepaalt het aanbod en niet andersom. Het menu is een kaart van het seizoen.

Koken en bakken is al jarenlang een hype. Elk respectabel restaurant heeft zijn eigen kookboek, topkoks zijn mediahelden en de ene kok inspireert de andere.

Het slakkengangetje van Slow Food veranderde in een lopend vuurtje dat de wereld veroverde.

De kledingsector is conservatief en verre van duurzaam. Wie had ooit kunnen bedenken dat je voor veel geld een versleten spijkerbroek kunt kopen. Natascha van der Velden promoveerde op duurzame mode. Door haar weet ik nu hoe ik mijn garderobekast kan verduurzamen. Om het mezelf makkelijk te maken, heb ik een ‘Slow fashion-label’ gemaakt.

  • Materiaal
    • materiaal zonder toevoegingen
    • viscose in plaats van eco-katoen
  • Land van herkomst
    • vermijd lagelonenlanden
  • Fabricage
    • breien is duurzamer dan weven
  • Kwaliteit
    • afwerking naden: niet alleen stikken, maar ook lokken
  • Draagbaarheid
    • meer dan 31 keer
    • te combineren met andere kledingstukken

In mijn kast hangt mijn winterkleding en in mijn favoriete kledingzaak is de voorjaarscollectie binnen. Met iets nieuws aan voel ik me zelf ook een beetje nieuw. Ook al past het past precies, ik laat me niet meer verleiden tot een impulsaankoop.
Slow Fashion: ik ben er klaar voor.

Rhapsody of Ideas for Sustainable Fashion
Voor iedereen die op zoek is naar tips en simpele trucs om je kledingkast te verduurzamen!
Te zien tot 8 februari 2017
Expositie bibliotheek TU Delft

Items uit de ecodesign collectie voor Peek & Cloppenburg van Natascha Van der Velden
Items uit de ecodesign collectie voor Peek & Cloppenburg van Natascha Van der Velden  Foto: Jan van der Heul

 

 


Lees ook: hoe duurzaam is je kledingkast

Hoe duurzaam is je kledingkast…

Als het aan Natascha van der Velden ligt, wordt dat dé vraag van 2017.
Zij promoveerde als eerste in Nederland op duurzame mode. Haar proefschrift Making Fashion Sustainable leest als een thriller, waarbij je zelf ook een van de daders bent.

Iedereen weet het: de kledingindustrie is wereldvervuiler nummer twee. Met de olie-industrie aan top. En dat zegt wat.
Het is algemeen bekend: de keten houdt van oneerlijke handel. Het antwoord van de bewuste koper van te goedkope kleding: ‘Ik ben geen dief van mijn eigen portemonnee!’ Onbewust ben je dat wel, na een paar keer wassen of dragen laten naden los. Naald en draad voor het verstelwerk krijg je er niet bij.
Over verspilling zwijgen we. Een miskoop draag je immers niet.

Waar begint duurzame mode? Bij de makers of de dragers? Als het aan de promovenda ligt, begint het bij jou! Hoe? Heel simpel. Op pagina 8 van haar proefschrift vind je een checklist die je kunt gebruiken bij aankoop van je volgende kledingstuk:
• de keus van materialen, de productieketen en de fabricagemethode;
• eerlijke betaling aan alle werkers binnen de keten;
• consumentengedrag (aankoop, (her)gebruik, reinigen en weggooien), afvalverwerking en recycling;
• communicatie over duurzame en niet-duurzame kleding.

De afgelopen jaren waren dit de onderzoekspunten die Natascha in haar betoog met heldere argumenten onderbouwd. Op de tentoonstelling Rhapsody of Ideas for Sustainable Fashion zie je haar toekomstvisie, ook gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek.

Aan de droogmolen hangen haar eigen ontwerpen en kledingstukken die verduurzaamd zijn. Voor een aanstaande bruid veranderde ze een cocktailjurk in een ludieke trouwjurk. Van het een het ander maken. Dat is duurzaam. Ook knippert de promovenda niet met haar ogen als ze vertelt over kleding gemaakt van algen en mos. En ze lacht bij het bordje ‘Bodyfur’. De mens gekleed in een vachtje van bont. Ik zie het al voor me: de hond en zijn baasje in dezelfde outfit!

Duurzame mode begint bij jou: dat wordt echt 2017!

Jet Manrho

Rhapsody of Ideas for Sustainable Fashion
Expositie in de bibliotheek van de TU Delft
Te zien t/m 3 februari 2017

image of sustainable clothes
Tentoonstelling Making Fashion Sustainable

Makers trouwoutfit
Natascha van der Velden: van cocktailjurk naar bruidsjurk met sluier
Armeni Tovmasjan: herontwerp tweedehandsjasje en omslagdoek
Hendriekje van Houweninge: bruidsbloemen van papier

Making Fashion Sustainable is te downloaden.